Ministerstwo Administracji i Cyfryzacji wypuściło w poniedziałek film animowany o otwartości, który zyskał niemałą popularność w internecie. Promocyjne wideo to tylko jeden z pierwszych kroków w ramach rozpoczynających się wkrótce konsultacji dotyczących otwierania zasobów publicznych. Ministerstwo deklaruje, że w przeciągu tygodnia rozpocznie konsultacje założeń ustawy o otwartości zasobów publicznych. Szykując się do konsultacji, MAiC dostrzega potrzebę wskazania instytucjom w jaki sposób powinny udostępnić posiadane materiały, a obywatelom i przedsiębiorcom korzyści, które płyną z możliwości swobodnego korzystania z materiałów opracowanych za publiczne pieniądze.

Na poniedziałkowej konferencji prasowej Minister Michał Boni podkreślił, że dostęp do zasobów publicznych jest podstawą rozwoju społecznego, aktywności obywatelskiej i innowacyjności.

Na stronie MAiC dostepne są jedynie ogólne informacje o założeniach ustawy. Ministerstwo proponuje, by pierwszym krokiem było otwarcie zasobów w sposób, który pozwoli dotrzeć do informacji obywatelom. Docelowo dostępność ma dotyczyć również przedsiębiorców, którzy będą chcieli budować biznes na bazie otwartych publicznych zasobów. Cele ustawy zostały zdefiniowane w następujący sposób:

„Ustawa ma na celu wprowadzenie precyzyjnej definicji zasobów publicznych i rozróżnienie ich od informacji publicznej oraz wprowadzenie jednolitych norm prawnych określających jasne kryteria i warunki korzystania z zasobów będących w posiadaniu podmiotów publicznych. Ustawa nie będzie narzucała przymusu, ma być stymulatorem dla długotrwałego i stopniowego procesu otwierania zasobów i pomagać rozwiązywać kwestie prawne”.

*

Cieszymy się, że wkrótce dojdzie do upublicznienia założeń ustawy o otwartości zasobów publicznych i rozpoczęcia tym samym nad nią prac legislacyjnych. Przyjęcie tej ustawy jest jednym z kluczowych postulatów formułowanych przez Centrum wobec cyfrowej polityki publicznej. Za istotną uważamy nie tylko kwestię wdrożenia reguł otwartości, ale także wprowadzenia jednolitych standardów dotyczących stanu prawnego różnorakich zasobów publicznych – co planowana ustawa zapewni. Ważne wreszcie wydaje nam się powiązanie między informacją publiczną, danymi publicznymi i zasobami, które będzie regulować nowa ustawa – istotny jest fakt, że MAiC patrzy na te różne zasoby w sposób całościowy.

NIemniej w opublikowanej informacji prasowej zabrakło nam silniejszego zaakcentowania „mocnych” form otwartości, zapewniających nie tylko dostęp do zasobu, ale także szeroką możliwość jego wykorzystania. Mamy więc też wątpliwości co do koncepcji rozpoczyniania procesu otwierania zasobów od udostępnienia ich jedynie w dozwolonym użytku – tak rozumiemy ideę „otwarcia zasobów tak, by mogli do niej dotrzeć obywatele”. Stoimy na stanowisku, że ustawa od początku powinna przynajmniej w przypadku wyselekcjonowanych, kluczowych zasobów gwarantować – poprzez przenoszenie do domeny publicznej lub wolne licencjonowanie – pełnię praw korzystania z utworu.